Synthetische inhoud

Met AI Overviews integreert Google generatieve AI rechtstreeks in de zoekresultaten en verandert daarmee de manier waarop gebruikers informatie vinden. In plaats van uitsluitend naar websites te verwijzen, biedt Google bij veel zoekopdrachten nu al een door AI gegenereerde samenvatting direct in de zoekresultaten.

Het belangrijkste over synthetische content in het kort

  • Synthetische content is digitale content die volledig of grotendeels door AI is gegenereerd of door AI is bewerkt.
  • Een eenvoudige spellingcorrectie of klassieke beeldbewerking maakt van een inhoud nog niet automatisch synthetische inhoud.
  • De begrippen ‘synthetische inhoud’, ‘synthetische media’ en ‘door AI gegenereerde inhoud’ overlappen elkaar en worden niet overal op dezelfde manier gebruikt.
  • Deepfakes vormen een onderdeel van synthetische inhoud; ‘synthetische data’ verwijst daarentegen naar kunstmatig gegenereerde datasets.
  • Synthetische inhoud is niet per definitie problematisch. Risico’s ontstaan met name door misleiding, desinformatie, identiteitsmisbruik en een gebrek aan transparantie.
  • Sinds 2 augustus 2026 gelden de transparantievoorschriften uit artikel 50 van de EU AI Act. Of en hoe er een aanduiding moet worden aangebracht, hangt af van het concrete geval en van de rol als aanbieder of exploitant.

Wat is synthetische content?

Synthetische inhoud is een verzamelterm voor inhoud waarvan de belangrijkste onderdelen met behulp van kunstmatige intelligentie zijn gegenereerd of gewijzigd. Een taalmodel kan bijvoorbeeld een volledige tekst opstellen, een beeldgenerator een afbeelding creëren of een AI-systeem een echte stem synthetisch nabootsen.
Ook reeds bestaande inhoud kan als synthetische inhoud worden aangemerkt als de AI-bewerking de weergave of boodschap ervan wezenlijk verandert. Niet elk gebruik van een AI-ondersteunde tool volstaat hiervoor. Een automatische spellingcontrole heeft een andere kwaliteit dan het vervangen van een persoon op een foto of het genereren van een scène die niet heeft plaatsgevonden.

Wanneer wordt inhoud als synthetisch beschouwd?

Er bestaat geen volledig gestandaardiseerde definitie van synthetische inhoud voor elke vaktechnische en regelgevende context. Voor de praktische classificatie is daarom vooral de mate van AI-gebaseerde creatie of wijziging relevant. Als een wezenlijk onderdeel van het resultaat door AI is gegenereerd, vervangen of in betekenis is gewijzigd, wijst veel op synthetische inhoud. Als het systeem daarentegen alleen ondersteuning biedt bij een standaardbewerking, zonder de boodschap of weergave wezenlijk te beïnvloeden, is de indeling minder voor de hand liggend.

Wat valt onder ‘synthetische content’ – en wat niet?

VoorbeeldSynthetische content?Beoordeling

ChatGPT maakt een volledige producttekst

Ja

De tekst wordt grotendeels door generatieve AI gegenereerd.

Een beeldgenerator maakt een productafbeelding

Ja

De afbeelding wordt volledig synthetisch gegenereerd.

AI vervangt de achtergrond van een foto door een nieuwe scène

Meestal wel

Een wezenlijk deel van de afbeelding wordt met generatieve AI aangepast.

Een echte stem wordt met behulp van AI gekloond

Ja

De audio wordt synthetisch gegenereerd of nagebootst.

AI voegt een persoon toe aan een scène die nooit heeft plaatsgevonden

Ja

De weergave van de werkelijkheid wordt substantieel gewijzigd.

Spellingssoftware corrigeert typefouten

Eerder niet

De bewerking biedt alleen ondersteuning zonder de inhoud wezenlijk te veranderen.

Een foto wordt op de klassieke manier bijgesneden

Nee

Er vindt geen AI-generatie of wezenlijke wijziging door AI plaats.

De doorslaggevende grens ligt dus niet tussen „AI gebruikt” en „geen AI gebruikt”. Het is van doorslaggevend belang of AI de eigenlijke inhoud in wezenlijke mate genereert of wijzigt.

Synthetische inhoud, synthetische media, deepfakes of synthetische gegevens?

BegripBetekenisVerhouding tot Synthetic ContentVoorbeeld

Synthetic Content

Door AI gegenereerde of wezenlijk door AI gewijzigde digitale inhoud

Overkoepelende term in dit artikel

Door AI gegenereerde producttekst

AI-generated Content

Inhoud die door generatieve AI is gegenereerd

Sterke overlap

Artikel dat door een LLM is gegenereerd

Synthetic Media

Synthetisch gegenereerde of gewijzigde media

Wordt deels als synoniem gebruikt en deels specifieker voor audiovisuele media

AI-video

Deepfake

Realistisch ogende, door AI gegenereerde of gemanipuleerde weergave

Deelgebied

Kunstmatige video van een echte persoon

Synthetic Data

Kunstmatig gegenereerde datasets

Andere term en ander toepassingsdoel

Gesimuleerde trainings- of testdata

De terminologie is niet volledig gestandaardiseerd. Afhankelijk van de wetenschappelijke, technische of regelgevende context kunnen definities elkaar overlappen.

  • Synthetic Media wordt niet per se enger gedefinieerd dan Synthetic Content. In delen van de vakliteratuur kan de term ook tekst, beeld, audio, video en multimodale inhoud omvatten.
  • 'Synthetic Data' moet daarentegen duidelijk worden afgebakend. Hier staat niet de publicatie van digitale inhoud centraal, maar bijvoorbeeld het genereren van kunstmatige gegevens voor training, simulatie of tests.

Wat synthetische inhoud niet automatisch is

Niet elke vorm van AI-ondersteuning

Standaardcorrecties of kleine technische aanpassingen zijn niet automatisch voldoende om iets als synthetische inhoud aan te merken.

Niet per se problematisch

"Synthetisch" verwijst in de eerste plaats naar de manier waarop iets is ontstaan of gewijzigd – niet naar de kwaliteit, juistheid of legitimiteit van de inhoud.

Niet meteen een deepfake of synthetische data

Deepfakes zijn een specifiek toepassingsgebied van synthetische inhoud, terwijl ‘synthetische data’ verwijst naar kunstmatig gegenereerde datasets voor andere doeleinden.

Welke soorten synthetische content zijn er?

  • Door AI gegenereerde teksten: taalmodellen kunnen productbeschrijvingen, samenvattingen, vertalingen of volledige redactionele concepten genereren. Hoe meer de AI de eigenlijke inhoud produceert, hoe duidelijker de classificatie als synthetische inhoud is.

  • Door AI gegenereerde en gemanipuleerde afbeeldingen: beeldgeneratoren kunnen nieuwe motieven creëren of bestaande opnames wijzigen. Als personen, objecten, achtergronden of scènes grotendeels generatief worden gegenereerd of vervangen, kan het resultaat als synthetische inhoud worden beschouwd.

  • Synthetische stemmen en audio: AI kan stemmen genereren, nabootsen of spraak automatisch wijzigen. Toepassingsgebieden variëren van digitale sprekers en vertalingen tot stemklonen.

  • AI-video’s en deepfakes: generatieve systemen kunnen afzonderlijke sequenties of complete video’s genereren. Deepfakes vormen een bijzonder relevant onderdeel, omdat ze echte personen levensecht kunnen weergeven in situaties die niet hebben plaatsgevonden.

  • Multimodale inhoud: Multimodale systemen combineren meerdere mediavormen, bijvoorbeeld tekst, beeld, audio en video, binnen één productieproces. Synthetische inhoud is daarom niet gebonden aan een bepaald formaat.

Waarom wordt synthetische content gebruikt?

Synthetische content kan productieprocessen versnellen en schaalbaar maken. Teksten, afbeeldingen of audiovisuele varianten kunnen sneller worden gemaakt, vertaald en aangepast aan verschillende doelgroepen. Generatieve systemen worden daarom onder andere ingezet in marketing, e-commerce, mediaproductie, software en interne communicatie.
Verdere mogelijkheden ontstaan door personalisatie en het creëren van creatieve varianten. Een uitgangspunt kan bijvoorbeeld automatisch worden doorontwikkeld voor verschillende formaten, markten of doelgroepen.
Snelheid is echter geen kwaliteitskenmerk. Hoe meer inhoud automatisch wordt geproduceerd, hoe belangrijker redactionele controle, duidelijke verantwoordelijkheden en traceerbare processen worden.

Welke risico's brengt synthetische content met zich mee?

Synthetische inhoud kan worden gebruikt voor legitieme creatieve en economische doeleinden. Dezelfde technische mogelijkheid kan echter ook worden gebruikt om inhoud geloofwaardig te laten lijken, hoewel de weergegeven gebeurtenissen, personen of uitspraken niet authentiek zijn.

Bijzonder relevant zijn daarbij:

  • Desinformatie en manipulatie: realistisch gegenereerde afbeeldingen, stemmen of video’s kunnen een verkeerde indruk geven van werkelijke gebeurtenissen. De technische kwaliteit van een stukje inhoud zegt niets over de waarheid van de boodschap.
  • Identiteitsmisbruik: stemmen of gezichten van echte personen kunnen synthetisch worden nagebootst. Dit roept vragen op over persoonlijkheidsrechten, reputatie en misleiding.
  • Auteursrecht en gebruiksrechten: Daarnaast zijn er mogelijke vragen over auteursrecht, gebruiksrechten en trainings- of bronmateriaal.

Voor organisaties is daarom niet alleen van belang wat er technisch kan worden gegenereerd, maar ook onder welke juridische, redactionele en communicatieve voorwaarden de inhoud wordt gebruikt.

Hoe kun je synthetische content herkennen?

Het is moeilijk om op basis van alleen het zichtbare of hoorbare resultaat een betrouwbare herkenning te doen. Typische artefacten, ongebruikelijke formuleringen of onnatuurlijk aandoende details kunnen aanwijzingen zijn, maar vormen geen waterdicht bewijs.
Daarom wint herkomst, oftewel de traceerbare oorsprong en bewerkingsgeschiedenis van een inhoud, aan belang. Technische benaderingen omvatten onder andere metadata, machinaal leesbare markeringen, watermerken en cryptografisch beveiligde herkomstinformatie.

Wat zijn Content Credentials?

Content Credentials zijn gebaseerd op technische herkomststandaarden en kunnen informatie vastleggen over hoe een digitaal bestand is ontstaan en gewijzigd. Afhankelijk van de concrete implementatie kunnen bijvoorbeeld bewerkingsstappen of gegevens over de herkomst op traceerbare wijze worden vastgelegd.
Deze aanpak verschilt daarmee van een klassieke AI-contentdetector. In plaats van achteraf alleen maar te schatten of een inhoud vermoedelijk afkomstig is van AI, moet de ontstaans- en bewerkingsgeschiedenis technisch beter traceerbaar worden.

Wat zijn de beperkingen van AI-contentdetectoren?

Detectoren leveren in veel gevallen slechts waarschijnlijkheidsbeoordelingen. Inhoud kan achteraf worden bewerkt en generatieve modellen veranderen voortdurend.
Detectie en herkomst beantwoorden daarom verschillende vragen: detectie probeert een oorsprong te herkennen. Herkomst documenteert informatie over het ontstaan en de veranderingen.

Herkenning en identificatie zijn niet hetzelfde

Een technische markering of een herkomstbewijs staat niet automatisch gelijk aan een voor mensen zichtbare openbaarmaking. Machinaal leesbare markeringen, herkomstgegevens en waarneembare aanduidingen vervullen verschillende functies. Dit is met name relevant voor de transparantieverplichtingen van de EU AI Act.

Moet synthetische inhoud in Duitsland worden gemarkeerd?

Synthetische inhoud hoeft niet in alle gevallen met dezelfde zichtbare vermelding te worden gemarkeerd. Vanaf 2 augustus 2026 gelden echter de transparantieverplichtingen uit artikel 50 van de EU AI Act. Deze verschillen naargelang het type systeem en de inhoud, en naargelang een actor optreedt als aanbieder of exploitant van een AI-systeem. Voor de indeling moet daarom eerst worden verduidelijkt: wie gebruikt welk AI-systeem voor welke inhoud?

Wie moet wat controleren na de inwerkingtreding van de EU-AI-wet?

SituatieSituatie

Aanbieder van een generatief AI-systeem

Bepaalde gegenereerde of gemanipuleerde outputs moeten technisch zo worden gemarkeerd dat ze als door AI gegenereerd of door AI gemanipuleerd herkenbaar zijn.

Gebruiksverantwoordelijke publiceert een deepfake

Er moet worden beoordeeld of een duidelijke en waarneembare openbaarmaking aan natuurlijke personen vereist is.

Door AI gegenereerde of gemanipuleerde tekst informeert over aangelegenheden van openbaar belang

Een openbaarmakingsplicht kan relevant zijn voor de gebruiksverantwoordelijke.

De tekst is door een mens gecontroleerd of redactioneel beoordeeld en er is redactionele verantwoordelijkheid

Dit is een belangrijke wettelijke uitzondering op de openbaarmakingsplicht voor bepaalde teksten.

AI wordt uitsluitend gebruikt voor ondersteunende standaardbewerkingen

Afhankelijk van het concrete geval kan een uitzondering op bepaalde markeringsvereisten van toepassing zijn.

Wanneer volstaat een technische markering – en wanneer is een zichtbare aanduiding nodig?

Aanbieders van generatieve AI-systemen moeten met name rekening houden met de machinaal leesbare herkenbaarheid van de output die onder de AI-wet valt. Exploitanten kunnen bovendien eigen openbaarmakingsverplichtingen hebben:

  • Bij deepfakes moet de informatie voor mensen duidelijk en waarneembaar zijn.
  • Een in de inhoud ingebedde, machinaal leesbare markering van de aanbieder vervangt deze openbaarmakingsverplichting niet automatisch.

Bij bepaalde door AI gegenereerde of gemanipuleerde teksten over zaken van algemeen belang is het bovendien van belang of er een menselijke controle of redactionele toetsing plaatsvindt en wie de redactionele verantwoordelijkheid voor de publicatie draagt. De concrete juridische beoordeling hangt af van het individuele geval. Bij relevante publicatieprocessen moet daarom niet alleen worden nagegaan of er AI is gebruikt, maar ook:

  • welke rol het bedrijf vervult
  • om wat voor soort inhoud het gaat
  • welke vorm van transparantie wordt vereist

Maatregelen voor het controleren van synthetische inhoud

Controle 1: Is mijn inhoud synthetische inhoud?

Voor de inhoudelijke classificatie volstaan enkele kernvragen:

  1. Is de inhoud volledig door AI gegenereerd?
  2. Heeft AI wezenlijke onderdelen van de inhoud gegenereerd of vervangen?
  3. Zijn de boodschap, de weergave, de toon, de personen of de scènes substantieel gewijzigd door AI?
  4. Ging de bewerking verder dan een ondersteunende standaardcorrectie?

Als ten minste één van de eerste drie punten van toepassing is en het niet louter om een ondersteunende standaardbewerking gaat, wijst veel op een classificatie als ‘synthetische inhoud’. Deze toets beantwoordt uitsluitend de vraag naar de aard van de inhoud. Hij zegt nog niets over de vraag of er een aanduidingsplicht bestaat.

Controle 2: Moet ik de etikettering of de transparantie controleren?

In de tweede stap gaat het om de concrete toepassing:

  1. Fungeert uw bedrijf als aanbieder of exploitant van het gebruikte AI-systeem?
  2. Gaat het om een deepfake?
  3. Wordt door AI gegenereerde of gemanipuleerde tekst gepubliceerd ter informatie over zaken van algemeen belang?
  4. Vindt er een gekwalificeerde menselijke controle of redactionele controle plaats?
  5. Wie draagt de redactionele verantwoordelijkheid voor de publicatie?
  6. Zijn de vereiste machinaal leesbare markeringen of herkomstgegevens aanwezig?
  7. Is daarnaast een voor mensen waarneembare vermelding vereist?

De classificatie als ‘synthetische inhoud’ en de toetsing van de wettelijk vereiste markering zijn twee afzonderlijke beslissingen. Een volledig gemarkeerde AI-afbeelding is niet meer of minder synthetisch dan dezelfde afbeelding zonder herkomstinformatie.

Synthetische content in SEO en contentmarketing

Voor SEO is het niet alleen van belang of een stukje content volledig door mensen of met behulp van AI is gemaakt. Bepalend is of de content voldoet aan de zoekintentie, inhoudelijk deugdelijk is en gebruikers daadwerkelijke informatiewaarde biedt.
Bij geautomatiseerde productie worden daarom vooral de eisen op het gebied van redactionele controle, broncontrole en kwaliteitsbeheer hoger. Grote hoeveelheden content kunnen met AI sneller worden geproduceerd. Relevantie en betrouwbaarheid ontstaan hierdoor echter niet automatisch. Voor bedrijven is AI-content daarom vooral een procesvraag: waar is automatisering zinvol – en waar blijft menselijke expertise noodzakelijk?

Conclusie: het ontstaan, de herkomst en het gebruik zijn doorslaggevend

Synthetische inhoud beschrijft in de eerste plaats hoe digitale inhoud tot stand is gekomen of ingrijpend is gewijzigd. Louter AI-ondersteuning bij standaardcorrecties is hiervoor niet automatisch voldoende. Voor de praktische beoordeling volgen vervolgens drie afzonderlijke vragen: Is de inhoud betrouwbaar? Is de herkomst ervan traceerbaar? En gelden er bij concreet gebruik transparantie- of aanduidingsverplichtingen?
Juist deze scheiding voorkomt verkeerde aannames. Niet alle synthetische inhoud is problematisch en niet alle AI-inhoud vereist dezelfde zichtbare aanduiding. Context, aard van de inhoud en verantwoordelijkheid blijven doorslaggevend.

Veelgestelde vragen over synthetische content

Is een ChatGPT-tekst synthetische inhoud?

Ja, als ChatGPT de tekst volledig of grotendeels heeft gegenereerd. Als het systeem alleen wordt gebruikt voor spellingcontrole of voor kleine taalkundige aanpassingen, is de indeling minder eenduidig.

Zijn AI-afbeeldingen synthetische inhoud?

Ja. Volledig gegenereerde afbeeldingen zijn typische voorbeelden van synthetische content. Ook bestaande afbeeldingen kunnen hieronder vallen als essentiële onderdelen ervan met behulp van AI zijn gegenereerd of inhoudelijk zijn gewijzigd.

Wat is het verschil tussen synthetische content en synthetische media?

De termen worden niet overal op dezelfde manier gebruikt. In dit artikel wordt ‘synthetic content’ gebruikt als overkoepelende term voor door AI gegenereerde of in wezen door AI gewijzigde digitale inhoud. ‘Synthetic media’ kan op vergelijkbare wijze worden gebruikt, maar wordt deels sterker geassocieerd met beeld-, audio- en video-inhoud.

Is elke deepfake synthetische inhoud?

Ja, deepfakes vallen onder de categorie van synthetisch gegenereerde of gemanipuleerde inhoud. Omgekeerd geldt echter niet dat alle synthetische inhoud een deepfake is.

Moet synthetische inhoud worden gemarkeerd?

Dat is niet in alle gevallen zo. Volgens artikel 50 van de EU AI Act verschillen de vereisten onder meer naargelang het gaat om een aanbieder of een exploitant en of er bijvoorbeeld sprake is van een deepfake of een door AI gegenereerde of gemanipuleerde tekst over zaken van algemeen belang.

Kan synthetische content betrouwbaar worden herkend?

Niet altijd alleen op basis van het uiterlijk. Detectoren kunnen aanwijzingen opleveren, terwijl herkomstmechanismen en content credentials aanvullende informatie kunnen verschaffen over het ontstaan en de bewerking.

Wat zijn content credentials?

contentcredentials zijn een technische methode om de herkomst en de bewerkingsgeschiedenis van digitale inhoud te documenteren. Ze zijn bedoeld om beter inzicht te geven in hoe een stuk inhoud tot stand is gekomen of is gewijzigd.