Standaardtekst

Een boilerplate is een gestandaardiseerd onderdeel dat in dezelfde of een vergelijkbare vorm herhaaldelijk wordt gebruikt. Wat hier precies mee wordt bedoeld, hangt af van het betreffende toepassingsgebied: in de programmering verwijst de term meestal naar herbruikbare standaardcode, in HTML-documenten naar vooraf gedefinieerde basisstructuren, in PR en perswerk naar gestandaardiseerde tekstblokken en in contracten naar terugkerende clausules.

Het belangrijkste over de boilerplate in het kort

Boilerplate verwijst naar herbruikbare standaardonderdelen in verschillende vakgebieden.
Bij het programmeren gaat het meestal om basiscode die regelmatig nodig is en weinig projectspecifieke logica bevat.
Een HTML-boilerplate biedt de basisstructuur van een HTML-document.
In de PR verwijst 'boilerplate' vaak naar een gestandaardiseerde bedrijfsbeschrijving aan het einde van een persbericht.
In contracten kan de term worden gebruikt voor terugkerende standaardclausules.

Wat is een boilerplate?

Een boilerplate is een gestandaardiseerd, terugkerend onderdeel van teksten, documenten of code. Het is daarbij niet van doorslaggevend belang dat deze bij elk gebruik volledig ongewijzigd blijft. Afzonderlijke gegevens kunnen worden aangepast, terwijl de basisstructuur of formulering behouden blijft.
Hierin verschilt een boilerplate van inhoud die specifiek voor een bepaald gebruiksscenario is ontwikkeld. Of het zinvol is, hangt af van de betreffende context: een boilerplate kan processen vereenvoudigen en voor consistentie zorgen, maar tegelijkertijd ook verouderd of ongeschikt voor een bepaald doel zijn.

Wat betekent ‘boilerplate’ vertaald?

Er bestaat geen eenduidige Nederlandse vertaling voor ‘boilerplate’. Afhankelijk van het vakgebied komen verschillende termen in aanmerking:

tekstbouwsteen of standaardtekst bij terugkerende formuleringen,
basisstructuur of standaardcode in de softwareontwikkeling,
bedrijfsbeschrijving in PR en perswerk,
standaardclausule in juridische context.

Welke vertaling het beste past, hangt daarom altijd af van de betreffende toepassings- en vakcontext.

Waar komt de term ‘boilerplate’ vandaan?

1. Oorspronkelijke betekenis

Het Engelse woord „boilerplate“ verwijst oorspronkelijk naar metalen platen die bij de bouw van stoomketels werden gebruikt.

2. Toepassing in de krantenwereld

In de krantenwereld werd de term later gebruikt voor voorbereide drukplaten met herbruikbare inhoud.

3. Toepassing op gestandaardiseerde teksten

Hieruit ontstond het gebruik van de term voor tekstonderdelen die zonder grote wijzigingen meerdere keren konden worden gebruikt.

4. Uitbreiding naar software en code

Met de opkomst van softwareontwikkeling werd de term ‘boilerplate’ uiteindelijk ook toegepast op terugkerende code- en configuratiestructuren.

Op welke gebieden worden boilerplates gebruikt?

Gebied	Betekenis van “Boilerplate”	Typisch voorbeeld
Programmeren	Terugkerende standaard- of basiscode	Basisstructuur van een applicatie
HTML	Vooraf opgezette HTML-basisstructuur	doctype, html, head en body
PR en mediarelaties	Gestandaardiseerde bedrijfsbeschrijving	Bedrijfsprofiel aan het einde van een persbericht
Contractenrecht	Terugkerende standaardclausule	Bepalingen over schriftelijke vorm of rechtskeuze

De concrete inhoud verschilt aanzienlijk per vakgebied. Het enige wat deze toepassingen gemeen hebben, is dat bepaalde onderdelen niet voor elke toepassing volledig opnieuw worden opgesteld.

Wat betekent ‘boilerplate-code’ in de programmeerwereld?

Boilerplate-code verwijst naar terugkerende codeonderdelen die regelmatig in een vergelijkbare vorm nodig zijn of worden gebruikt en meestal slechts weinig projectspecifieke logica bevatten. Typische voorbeelden zijn terugkerende declaraties, configuraties, klassenstructuren of technische basiselementen.
Hoeveel boilerplate er ontstaat, hangt sterk af van de programmeertaal, het framework en de architectuur. Sommige technologieën vereisen relatief veel formele structuren, terwijl andere deze taken sterker abstraheren of automatiseren.

In de context van ontwikkelaars wordt „boilerplate“ daarom soms ook kritisch gebruikt. Hiermee wordt dan vaak repetitieve code bedoeld die weliswaar regelmatig voorkomt, maar slechts een beperkte individuele informatie-inhoud heeft. De term is echter niet per definitie negatief. Gestandaardiseerde codeonderdelen kunnen bijvoorbeeld conventies uniform maken of terugkerende technische structuren weergeven.

Wat is een HTML-boilerplate?

Een minimale HTML-boilerplate is een basisraamwerk voor een HTML-document. Het bevat typische structuurelementen die in vergelijkbare vorm op veel websites nodig zijn. De afzonderlijke elementen vervullen verschillende technische functies.

<!doctype html> geeft bijvoorbeeld het documenttype aan,
<head> bevat onder andere metadata en verdere informatie over het document,
<body> bevat de zichtbare inhoud van de pagina.

Een HTML-boilerplate vormt dus slechts de technische basisstructuur. Het is nog geen volledige webpagina en bevat doorgaans noch een individuele lay-out, noch de eigenlijke inhoud van de pagina.

Wat is een boilerplate in PR en persberichten?

In de PR-wereld verwijst ‘boilerplate’ doorgaans naar een kort, grotendeels onveranderlijk gedeelte met basisinformatie over een bedrijf, een organisatie of een merk. Dit gedeelte staat vaak aan het einde van een persbericht. Typische gegevens in dit gedeelte zijn bijvoorbeeld:

vestigingsplaats,
activiteitengebied,
oprichtingsjaar,
aantal medewerkers,
belangrijkste producten of diensten.

In tegenstelling tot het eigenlijke persbericht heeft dit gedeelte meestal geen direct verband met de actuele nieuwsgebeurtenis.

Een eenvoudig voorbeeld:

„Muster GmbH, gevestigd in Keulen, ontwikkelt sinds 2012 softwareoplossingen voor industriële productiebedrijven. Het bedrijf heeft ongeveer 120 medewerkers in dienst en is actief in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland.“

Het persbericht en de boilerplate vervullen dus verschillende functies.
Het persbericht brengt het actuele nieuws, terwijl de boilerplate vaste achtergrondinformatie over de afzender biedt.

Wat zijn standaardbepalingen in contracten?

In de contractpraktijk kan ‘boilerplate’ verwijzen naar gestandaardiseerde bepalingen die in talrijke contracten in vergelijkbare vorm voorkomen. Deze hebben vaak betrekking op algemene juridische of organisatorische randvoorwaarden, in plaats van op het specifieke hoofdonderwerp van een contract.

Hieronder kunnen de volgende bepalingen vallen:

betreffende de rechtskeuze
de bevoegde rechter
de schriftelijke vorm
over de behandeling van ongeldige contractbepalingen

Welke clausules daadwerkelijk worden gebruikt, hangt af van het soort overeenkomst en het rechtsstelsel.
Het gestandaardiseerde karakter betekent niet dat dergelijke bepalingen juridisch onbelangrijk zijn. Ook regelmatig terugkerende contractclausules kunnen wezenlijke rechtsgevolgen hebben.

Boilerplate en sjabloon: wat is het verschil?

Boilerplate en template overlappen elkaar gedeeltelijk, maar leggen de nadruk op verschillende aspecten.

Boilerplate: bestaat doorgaans uit reeds bestaande standaardonderdelen die worden hergebruikt.
Sjabloon: beschrijft eerder een vooraf vastgestelde structuur die vervolgens met individuele inhoud wordt ingevuld.

Bij een website kan een HTML-boilerplate bijvoorbeeld alleen het technische documentraamwerk bevatten. Een websitesjabloon kan daarnaast navigatie, lay-out, componenten, plaatshouders en ontwerprichtlijnen bieden.
Hetzelfde geldt voor teksten: een consistente bedrijfsbeschrijving in meerdere persberichten komt overeen met een boilerplate. Een sjabloon met daarvoor bestemde velden voor kop, datum, citaat, hoofdtekst en contactgegevens is eerder een template.
De termen zijn daarom niet altijd scherp afgebakend. 'Boilerplate' benadrukt vooral de herbruikbare inhoud, terwijl 'sjabloon' meer de nadruk legt op de herbruikbare structuur.

Welke voordelen en beperkingen hebben boilerplates?

Het belangrijkste voordeel van gestandaardiseerde onderdelen is dat terugkerende inhoud of structuren niet elke keer volledig opnieuw hoeven te worden gemaakt.
Tegelijkertijd kunnen boilerplates helpen om informatie, technische structuren of formuleringen consistent te houden.
Standaardisatie kan echter een nadeel worden als bestaande inhoud zonder controle wordt overgenomen. Bedrijfsgegevens kunnen verouderd raken, code kan technisch achterhaald zijn en een contractclausule kan ongeschikt zijn voor een specifieke situatie.

De term ‘boilerplate’ beschrijft daarom in eerste instantie alleen de wijze van hergebruik. Of een bepaalde boilerplate zinvol is, kan pas worden beoordeeld aan de hand van de inhoud ervan en de specifieke context waarin deze wordt gebruikt.

Conclusie over de boilerplate: één begrip, meerdere vaktechnische betekenissen

De term ‘boilerplate’ wordt in verschillende vakgebieden gebruikt en krijgt daar telkens een iets andere betekenis. In de programmering verwijst het naar terugkerende code, in HTML naar een technisch raamwerk, in de PR naar een gestandaardiseerde bedrijfsbeschrijving en in contracten naar terugkerende clausules.
Bepalend is daarom niet zozeer een specifieke Duitse vertaling, maar de context waarin de term wordt gebruikt. Het gemeenschappelijke kenmerk blijft het gestandaardiseerde hergebruik van reeds bestaande onderdelen.

Bronnen

https://mailchimp.com/de/resources/boilerplate/

https://aws.amazon.com/de/what-is/boilerplate-code/

Veelgestelde vragen over Boilerplate

Wat betekent ‘boilerplate’ in het Nederlands?

De juiste vertaling hangt af van de context. Mogelijke termen zijn onder andere tekstblok, standaardtekst, sjabloon, basisstructuur, standaardcode, afsluitende zin of standaardclausule.

Wat is boilerplate-code?

Boilerplate-code bestaat uit codeonderdelen die regelmatig in vergelijkbare vorm worden gebruikt en vaak maar weinig projectspecifieke logica bevatten. Hoeveel daarvan nodig is, hangt onder andere af van de programmeertaal en het framework.

Wat is een standaardtekst in een persbericht?

In een persbericht verwijst ‘boilerplate’ meestal naar een korte, gestandaardiseerde beschrijving van het bedrijf of de organisatie. Deze staat vaak aan het einde van het persbericht en bevat basisinformatie.

Is een HTML-boilerplate hetzelfde als een HTML-sjabloon?

Niet per se. Een HTML-boilerplate vormt meestal alleen het technische basisraamwerk. Een sjabloon kan daarnaast ook lay-outs, componenten, ontwerprichtlijnen en plaatshouders bevatten.

Is boilerplate in principe iets negatiefs?

Nee. De term ‘boilerplate’ verwijst in eerste instantie alleen naar gestandaardiseerde, terugkerende onderdelen. De term kan bijvoorbeeld in de context van softwareontwikkeling een negatieve betekenis krijgen, wanneer ermee onnodig omvangrijke of repetitieve code wordt bedoeld.